Czesi postanowili uczci\u0107 80. urodziny swojego najbardziej znanego piosenkarza Karela Gotta i z tej okazji wyemitowali kolekcjonerski banknot o nominale 0 euro.<\/p>\n
Banknoty z podobizn\u0105 Gotta, warto\u015bci zero euro, maj\u0105 papier, form\u0119 i niekt\u00f3re zabezpieczenia identyczne jak prawdziwe. Zosta\u0142y wyprodukowane we Francji, w drukarni, w kt\u00f3rej powstaj\u0105 prawdziwe, papierowe banknoty w tej walucie.<\/p>\n
Nak\u0142ad 5 tys. egzemplarzy rozszed\u0142 si\u0119 w ci\u0105gu kilku godzin<\/strong>. Banknot\u00f3w nie mo\u017cna by\u0142o rezerwowa\u0107, a jedyne dwa bankomaty, ustawione w g\u0142\u00f3wnej ksi\u0119garni firmy muzycznej Supraphon w Pradze, wydawa\u0142y tylko dwa egzemplarze na osob\u0119. Za ka\u017cdy pami\u0105tkowy banknot trzeba by\u0142o zap\u0142aci\u0107 50 koron, czyli oko\u0142o 2 euro. Cz\u0119\u015b\u0107 nak\u0142adu przeznaczono do sprzeda\u017cy wsp\u00f3lnie z jubileuszow\u0105 edycj\u0105 p\u0142yt CD piosenkarza.<\/p>\n Hundreds of people from home and abroad queued in steady rain in central Prague Sunday to buy a „Zero Euro” souvenir banknote depicting Czech pop singer Karel Gott in honour of his 80th birthdayhttps:\/\/t.co\/qBzcP1aljU pic.twitter.com\/h7yNcHLy5p<\/p>\n \u2014 AFP news agency (@AFP) 14 lipca 2019<\/p><\/blockquote>\n „Jestem tu od godz. 2 w nocy” \u2013 powiedzia\u0142 jeden z oczekuj\u0105cych na otwarcie sklepu fan\u00f3w Gotta. „Nie zamierzam sprzedawa\u0107 tej pami\u0105tki. Jednej banknot mam dla mamy” \u2013 doda\u0142.<\/p>\n Supraphon otwierano dopiero o godz. 9 rano w niedziel\u0119, ale pierwsi ch\u0119tni zacz\u0119li ustawia\u0107 si\u0119 w kolejce ju\u017c w sobot\u0119 wieczorem. W niedziel\u0119 rano na banknoty czeka\u0142o kilkaset os\u00f3b. „Czesi nie maj\u0105 wi\u0119kszego artysty. Jego g\u0142os towarzyszy mi przez ca\u0142e \u017cycie” \u2013 powiedzia\u0142a 50-letnia Ivana Baticzkova z Pragi.<\/p>\n Banknot o nominale 0 euro – opr\u00f3cz pami\u0105tki – mo\u017ce te\u017c stanowi\u0107 ca\u0142kiem niez\u0142y zarobek. Ci, kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 go zdoby\u0107, wyceniaj\u0105 go na aukcjach internetowych na oko\u0142o 9-11 tysi\u0119cy koron, co daje 1500-1800 z\u0142.<\/strong><\/p>\n Agencja CTK opublikowa\u0142a zestawienie kilku cytat\u00f3w o jubilacie. Jirzi Korn, inny gwiazdor czeskiej piosenki, powiedzia\u0142: „Karel zrobi\u0142 dla naszej muzyki rozrywkowej naprawd\u0119 du\u017co, bez niego wiele os\u00f3b na \u015bwiecie nie wiedzia\u0142oby, gdzie le\u017cy Praga”. „Mamy szcz\u0119\u015bcie, \u017ce Karel Gott urodzi\u0142 si\u0119 tam, gdzie si\u0119 urodzi\u0142. Gdyby \u017cy\u0142 u nas i \u015bpiewa\u0142 po angielsku, wielu z nas by\u0142oby bez pracy” \u2013 cytuje CTK brytyjskiego piosenkarza Cliffa Richarda. Jest te\u017c mniej pochlebny cytat architekta Zde\u0144ka Lukesza: „Ten zombie prze\u015bladuje mnie od dzieci\u0144stwa. Od po\u0142owy lat 60. niszczy gust (muzyczny) kilku pokole\u0144”.<\/p>\n Legendarny Z\u0142oty S\u0142owik – t\u0119 najwa\u017cniejsz\u0105 czechos\u0142owack\u0105, a p\u00f3\u017aniej czesk\u0105 nagrod\u0119 \u015bwiata muzyki rozrywkowej (pod nazw\u0105 Czeski S\u0142owik) odbiera\u0142 42 razy – urodzi\u0142 si\u0119 14 lipca 1939 roku w Pilznie, w zachodnich Czechach. Jest elektrykiem, a \u015bpiewa\u0107 zacz\u0105\u0142, maj\u0105c 18 lat – najpierw amatorsko w kawiarniach, a w 1959 roku zosta\u0142 wokalist\u0105 w profesjonalnej orkiestrze Karela Krautgartnera. Rok p\u00f3\u017aniej zacz\u0105\u0142 uczy\u0107 si\u0119 \u015bpiewu operowego w konserwatorium.<\/p>\n Jego prawdziwa kariera, uznanie w\u015br\u00f3d muzyk\u00f3w, piosenkarzy i rosn\u0105cej grupy fan\u00f3w rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 wraz z anga\u017cem do teatru muzycznego „Semafor” w Pradze, gdzie m.in. \u015bpiewa\u0142 piosenk\u0119 „Oczy ma \u015bniegiem zawiane”. P\u00f3\u017aniej wyst\u0119powa\u0142 w teatrze muzycznym „Apollo”, kt\u00f3ry wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142. Podczas triumfalnej kariery „boski Karel” – jak nazywa\u0142y go media – wyda\u0142 oko\u0142o 300 p\u0142yt, kt\u00f3re sprzeda\u0142y si\u0119 w dziesi\u0105tkach milion\u00f3w egzemplarzy. Oko\u0142o 50 kr\u0105\u017ck\u00f3w ma status platynowych lub z\u0142otych.<\/p>\n Stworzy\u0142 dziesi\u0105tki przeboj\u00f3w, najcz\u0119\u015bciej wsp\u00f3lnie z nie\u017cyj\u0105cym ju\u017c kompozytorem Karelem Svobod\u0105. W 1968 roku by\u0142a to „Lady Carneval”; w 1972 roku \u2013 „Os\u0142odz\u0119 sobie kaw\u0119”; w 1973 roku – „Gdzie masz, ptaszku, swoje gniazdo”; w 1984 roku \u2013 „Dzwonki szcz\u0119\u015bcia”. Nagrywa\u0142 dla telewizji i wyst\u0119powa\u0142 za granic\u0105. Pierwsze zagraniczne tourne Gotta prowadzi\u0142o do Polski. W 1967 roku dosta\u0142 pi\u0119ciomiesi\u0119czny anga\u017c w hotelu New Frontier w Las Vegas. Do USA wraca\u0142 wielokrotnie, wyst\u0119puj\u0105c tam m.in. w 2000 i 2005 roku w nowojorskiej Carnegie Hall.<\/p>\n Poza Czechami \u015bpiewaj\u0105cy po niemiecku i maj\u0105cy niemieckie korzenie Gott pozostaje niezwykle popularny w Niemczech i Austrii. Austri\u0119 reprezentowa\u0142 na jednym z konkurs\u00f3w Eurowizji (komunistyczna Czechos\u0142owacja nie nale\u017ca\u0142a do tej Europejskiej Unii Nadawc\u00f3w), a w Niemczech w 1977 roku nagra\u0142 piosenk\u0119 „Pszcz\u00f3\u0142ka Maja”.<\/p>\n Po interwencji si\u0142 Uk\u0142adu Warszawskiego w 1968 r. i pocz\u0105tku tzw. normalizacji, utrwalaj\u0105cej rz\u0105dy partii komunistycznej w Czechos\u0142owacji, Gott trzykrotnie decydowa\u0142 si\u0119 na \u017cycie na emigracji i za ka\u017cdym razem, przekonywany przez przedstawicieli w\u0142adz, wraca\u0142 do kraju, gdzie wyst\u0119powa\u0142 i \u015bwi\u0119ci\u0142 sukcesy. W 1977 r. sta\u0142 si\u0119 jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych twarzy akcji o nazwie Antykarta, kt\u00f3ra mia\u0142a by\u0107 odpowiedzi\u0105 komunist\u00f3w na deklaracj\u0119 Karta 77, stworzon\u0105 przez przedstawicieli \u015brodowisk dysydenckich, nawo\u0142uj\u0105cych do przestrzegania praw cz\u0142owieka.<\/p>\n W rozmowach z dziennikarzami Gott rzadko wraca do wydarze\u0144 z 1977 r., gdy odczytywa\u0142 manifest propagandowy „Za nowe tw\u00f3rcze dzia\u0142ania w imieniu socjalizmu i pokoju”. Uzna\u0142 to za najwi\u0119kszy b\u0142\u0105d swojego \u017cycia i przeprasza\u0142 tych, w kt\u00f3rych Antykarta by\u0142a wymierzona. Biografowie Gotta zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce w pierwszej po\u0142owie 1989 roku piosenkarz odm\u00f3wi\u0142 udzia\u0142u w kolejnej propagandowej akcji komunistycznych w\u0142adz, kt\u00f3ra pot\u0119pia\u0142a niezale\u017cne manifestacje. Jednocze\u015bnie nie podpisa\u0142 listu otwartego \u201eKilka zda\u0144\u201c, w kt\u00f3rym domagano si\u0119 poszanowania praw cz\u0142owieka, wolno\u015bci zgromadze\u0144 i wyznania oraz zniesienia cenzury. Manifest podpisa\u0142o kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy os\u00f3b.<\/p>\n 4 grudnia 1989 roku podczas aksamitnej rewolucji, kt\u00f3ra doprowadzi\u0142a do obalenia komunizmu w Czechos\u0142owacji, w trakcie jednej z najwi\u0119kszych demonstracji na Placu Wac\u0142awa w centrum Pragi, z balkonu, z kt\u00f3rego przemawiali dzia\u0142acze niezale\u017cnej organizacji Forum Obywatelskie z Vaclavem Havlem na czele, Karel Gott i Karel Kryl (czeski bard, kt\u00f3ry wyemigrowa\u0142 w 1968 r.) wykonali hymn Czechos\u0142owacji. Pomys\u0142, by hymn za\u015bpiewali wsp\u00f3lnie dwaj arty\u015bci o przeciwstawnych do\u015bwiadczeniach \u017cyciowych, ale ciesz\u0105cych si\u0119 niezwyk\u0142\u0105 popularno\u015bci\u0105, przypisuje si\u0119 krytykowi muzycznemu Jirzemu Czernemu. On sam utrzymuje, \u017ce jego zas\u0142ug\u0105 jest jedynie przekonanie Kryla do symbolizuj\u0105cego pojednanie wyst\u0119pu.<\/p>\n Jesieni\u0105 2015 roku u Gotta stwierdzono nowotw\u00f3r. Artysta poda\u0142 si\u0119 leczeniu i wiosn\u0105 2016 roku o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce pokona\u0142 chorob\u0119. Rok p\u00f3\u017aniej wr\u00f3ci\u0142 na scen\u0119 koncertem w praskim teatrze muzycznym „Hybernia”. Planowa\u0142 koncert urodzinowy, ale z uwagi na os\u0142abienie organizmu piosenkarza impreza zosta\u0142a odwo\u0142ana. Gott zapewnia jednak, \u017ce nie sko\u0144czy\u0142 ze \u015bpiewaniem i w maju 2019 r. zaprezentowa\u0142 nagranie piosenki „Serca nie gasn\u0105”, kt\u00f3ra w wykona\u0142 w duecie ze swoj\u0105 13-letni\u0105 c\u00f3rk\u0105 Charlotte.<\/p>\n Z Pragi Piotr G\u00f3recki<\/p>\n